Önergede, yasama dokunulmazlığının halk iradesinin kesintisiz temsili açısından anayasal bir güvence olduğu vurgulandı.
Doğan, demokrasinin yalnızca bir yönetim biçimi değil, halk egemenliğine dayalı tarihsel ve ahlaki bir iddia olduğunu belirterek, seçilmiş temsilcilere yönelik müdahalelerin yurttaşların kolektif iradesini sınırladığını ifade etti. Yasama dokunulmazlığının kişisel bir ayrıcalık değil, çoğulcu demokrasiyi koruyan bir araç olduğuna dikkat çekildi.
Önergede, kamuoyunda “2 Mart Darbesi” olarak anılan 2 Mart 1994 süreci hatırlatıldı. DEP milletvekillerinin dokunulmazlıklarının kaldırılması ve ardından yaşanan tutuklamalara değinilerek, sürecin hukuki ve siyasi boyutlarının araştırılması gerektiği kaydedildi. 1990’lı yıllarda OHAL uygulamaları, köy boşaltmaları ve faili meçhul cinayetlerle birlikte siyasal temsil alanının daraldığı ifade edildi.
Ayrıca 2016 yılında HDP milletvekillerinin dokunulmazlıklarının kaldırılması, eş genel başkanlar dahil çok sayıda ismin tutuklanması ve yerel yönetimlere kayyım atanması uygulamalarına da yer verildi. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarına rağmen bazı isimlerin tahliye edilmemesi de önerge gerekçesinde vurgulandı.
Doğan, Anayasa’nın 98’inci maddesi ile Meclis İçtüzüğü’nün ilgili hükümleri uyarınca 1994-2026 yılları arasında Kürt siyasetçilere yönelik gözaltı, tutuklama, parti kapatma ve yerel yönetimlere kayyım atamaları gibi uygulamaların kapsamlı şekilde araştırılmasını talep etti. Bu süreçlerin Anayasa ve uluslararası hukuk çerçevesinde değerlendirilmesi, sorumluların ortaya konulması ve benzer uygulamaların tekrarını önleyecek mekanizmaların oluşturulması gerektiğini belirtti.
Önergede ayrıca, demokratik güvencelerin güçlendirilmesinin ve seçilmiş temsil hakkının korunmasının toplumsal barış açısından önemli olduğu ifade edildi. Önergenin Meclis gündemine alınıp alınmayacağı ise önümüzdeki günlerde netlik kazanacak.
