Türkiye’de ekonomik krizin derinleştiği ve işsizlik rakamlarının kadınlar aleyhine seyrettiği bu dönemde, Wan’lı kadınlar kendi istihdam alanlarını yarattı. TÜİK’in 2026 verilerine göre kadın istihdamının erkeklerin çok gerisinde kaldığı bir tabloda, Xaçort Mahallesi’ndeki tandır evleri adeta birer direniş ve üretim merkezine dönüştü. Burada omuz omuza veren kadınlar, tandırın ateşinde sadece ekmek değil, özgür ve dik bir yaşamın geleceğini de pişiriyor.
"Kendi Gücümüzün Farkındayız"
Güne sabah saat 06.00’da başladıklarını belirten Türkan Uğurlu, tandırın yakılmasından ekmeğin paketlenmesine kadar her aşamada büyük bir emek olduğunu vurguladı. Ekmek kokusunun tüm mahalleyi sardığını ifade eden Uğurlu, "Tandır hazır olduktan sonra pişirmeye başlıyoruz ve akşama kadar aralıksız çalışıyoruz. Talep çok fazla, kokuyu alan geliyor. Kadınlara çağrım şudur: Kendimiz yapalım, kendimiz başaralım" dedi.
Birçok Kente Tandır Ekmeği Gönderiliyor
Pişirdikleri ekmeklerin lezzetinin sınırları aştığını söyleyen Aynur Salkım, elde ettikleri kazançla çocuklarının okul masraflarını karşıladığını dile getirdi. Salkım, kadınların ekonomik bağımsızlığının önemine dikkat çekerek şunları söyledi:
“İşimizi severek yapıyoruz. Küçük çocuklarım var, onların geleceği için buradayım. Yaptığımız ekmek çok beğeniliyor ve birçok kente gönderiyoruz. Bütün kadınlar çalışsın, kendi parasını kazansın. Kimseye muhtaç olmasınlar ve başları her zaman dik olsun.”
Görev Dağılımı Yok, Tam Eşitlik Var!
Tandır evinde hiyerarşinin olmadığını, her şeyin kolektif bir ruhla yürütüldüğünü belirten Nesibe Ertaş ise 4 yıldır bu işi yaptığını anlattı. Günlük 900 TL kazandıklarını ve bu paranın evin bütçesinde hayati rol oynadığını söyleyen Ertaş, şöyle devam etti:
“Burada 3 kadın çalışıyoruz. Görev dağılımı yok, hepimiz eşitiz; hamuru da beraber açıyoruz, temizliği de beraber yapıyoruz. Dışarıdaki insanlar emeğimizden çok memnun. Erkek eline muhtaç değiliz, kendimiz üretiyoruz. Her işin bir zahmeti var ama kendi ayaklarımızın üzerinde durmanın verdiği huzur her şeye değiyor.”
Xaçort’un emekçi kadınları, dumanı tüten tandırların başında verdikleri bu mücadeleyle, toplumsal cinsiyet rollerine ve ekonomik dar boğaza karşı "biz de varız" demeye devam ediyor.